thu vien kon tum
sự kiện

CHỨNG TÍCH NHÀ THỜ KONH’ RING

- Người đăng bài viết: Thư Viện tỉnh
CHỨNG TÍCH NHÀ THỜ KONH’ RING

CHỨNG TÍCH NHÀ THỜ KONH’ RING

Nhà thờ Kon H'ring nay thuộc thôn 5 xã Diên Bình, huyện Đẳk Tô, tỉnh Kon Tum. Khu nhà thờ và tu viện này được xây dựng vào năm 1891. Đây là một công trình kiến trúc tôn giáo, là cơ sở chính trị của chính quyền thực dân, nhằm mở đường củng cố và mở rộng việc xâm lược của thực dân Pháp ở vùng cực Bắc Tây Nguyên. Sau này đế quốc Mỹ đã lợi dụng cơ sở này đế lập ấp chiến lược, xây dựng khu dồn dân nhằm cách ly quần chung nhân dân với cách mạng. Đến năm 1968, chính quyền địch mở rộng khu nhà thờ Kon H'ring. Bên cạnh nhà thờ, tu viện cũ chúng cho xây thêm một số cơ sở từ thiện nhằm lừa mị dân. Cũng thời điếm này, khu dồn dân Kon H'ring có số lượng dân bị địch gom xúc về đông nhất, vì vậy địch cho xây thêm một khu nhà thờ nữa cách nhà thờ Kon H'ring 500 m về phía Tây.
Theo tài liệu của các nhân chứng cung cấp, khu dân dân Kon H'ring vào thời điếm này (1968) có số dân bị địch gom xúc về đông đảo nhất, cao điếm có khi lên tới sau, bảy nghìn người. Đây là khu dồn dân lớn nhất ở Tây Nguyên.
Ngay sau ngày giải phóng Đắk Tô - Tân Cảnh (24-4-1972), đế đảm bảo trật tự và hoạt động cho vùng giải phóng, ta đã công bố giải tán chính quyền địch, vận động dân về làng cũ làm ăn. Tuy vậy, số đông dân vùng địch ở Đắk Tô do bị ảnh hưởng tuyên truyền của địch từ trước nên họ sợ chính quyền cách mạng, trong đó có gia đình vợ con binh lính và họ kéo nhau di tản về Kon Tum.
Trước tình hình đó, cán bộ quân quản và đội công tác dân vận của H80 đã gặp gỡ tiếp xúc, động viên đồng bào ở lại. Họ bèn quay về tập trung ở nhà thờ Kon H'ring.
Ở vào thời điếm nửa tháng 5-1972, tại khu nhà thờ và tu viên Kon H'ring có đến trên 5.000 người tập trung, bao gồm dân thường, một số tàn quân địch, vợ con binh lính, những người bệnh và những người bị thương trước đó.
Trước thất bại ở Đắk Tô - Tân Cảnh, địch thường xuyên cho máy bay ném bom vào vùng giải phóng. Và đêm 25 - 5 - 1972, chúng đã cho 12 chiếc máy bay chia thành 4 tốp quần đảo, bỏ bom oanh tạc khu nhà thờ và tu viện Kon H'ring. Chỉ trong vòng 30 phút chúng đã giết hại hàng trăm người dân vô tội và làm nhiều người khác bị thương.
Việc bỏ bom thảm sát dân lành ở nhà thờ Kon H’ring là nằm trong âm mưu của địch lúc bấy giờ. Chúng tôi được biết qua lời kể của các nhân chứng trong những ngày đó, cán bộ quân quản của H80 và Đội Công tác đã về Kon H'ring đê giải tán dân, vận động động bà con quay về làng cũ hoặc vào vùng căn cứ làm ăn ôn định cuộc sống mới. Thế nhưng, những phần tử phản động lại tuyên truyền mị dân rằng đây là chốn thiêng liêng cao cả, là nơi ngự trị của Chúa nên máy bay Mỹ sẽ không bỏ bom. Thâm độc hơn, chúng còn xúi giục dân đốt lửa xung quanh và trong sân nhà thờ mỗi khi nghe tiếng máy bay để máy bay hạ xuống để đưa về Kon Tum ! Nhưng thực chất chúng bảo dân đốt lửa là để làm mục tiêu oanh tạc. 
Và 21h đêm ngày 25 - 5 - 1972, địch cho một chiếc máy bay đi trước thả trái sáng. Khoảng 15 phút sau, một đoàn 12 chiếc quần đảo trên bầu trời Kon H'ring, đồng bào ở đây cứ đốt lửa chờ máy bay xuống, hàng ngàn người chen chúc ở nhà thờ và tu viện. Thế rồi, cứ từ tốp 4 chiếc tách ra để cắt bom. Chúng đã đánh trúng mục tiêu. Dân chúng kinh hoàng hoảng hốt giẫm đạp lên nhau. Nhà đổ, tường sập tiếng kêu thét thảm khốc xé cả màn đêm cùng với tiếng bom no vang rền trời. Và độc ác hơn, một tốp 4 chiếc cuối cùng chúng bay thấp hơn, liệng xuống thả bom vòng ngoài đế giết những người chạy ra khỏi nhà thờ...
 
Tôi nhớ lại vào một ngày đầu tháng 4 năm 2003, chúng tôi về Kon H'ring cũng như bao làng quê khác ở Đắk Tô, cảnh vật thật yên lành, êm ả. Đã bao nhiêu năm sau ngày giải phóng (4-1972) trên mảnh đất đau thương này cuộc sống đã hồi sinh. Dưới sự hướng dẫn của các già làng và thôn trưởng, chúng tôi dạo khắp khu vực nhà thời và tu viện. Anh em trong đoàn cố gắng lật từng vạt cỏ, bới từng đống gạch vụn để tìm lại dấu tích của một công trình kiến trúc tôn giáo, song tất cả chỉ là một bãi hoang, một đống gạch vụn. Già làng Kon H'ring A Nho, bà Y Xuân và nhiều người cùng đi rất xúc động khi họ nhặt được một bàn chân của bức tượng Đức Jêsu bị bom Mỹ chặt đứt nằm lẫn trong đống gạch đổ nát...
Sự kiện xảy ra đã lâu, giờ có dịp ôn lại trên gương mặt mọi người vẫn hiện lên vẻ hoảng hốt kinh hoàng.
Trong buối gặp gỡ hôm ấy, chúng tôi đã ghi được tên tuổi của 128 người dân của làng Kon H'ring bị chết và 12 người bị thương sống sót đến ngày hôm nay. Đó chỉ là con số của làng Kon H'ring và cho đến nay số người thiệt mạng trong vụ thảm sát đó, chúng tôi đã lên danh sách được 400 người, trong số đó hầu hết là người dân tộc. Do điều kiện khách quan nên còn nhiều địa bàn khác anh em chúng tôi chưa đến được. Đem chi tiết này kể lại cho những nhân ehứng là những người trực tiếp giải quyết hậu quả vụ thảm sát, ông Phan Bá Từ, bà Hồ Thị Lục và nhiều người trong Đội Công tác của H80 và H9 cho biết, như vậy số bị chết không phải là trên 500 người mà còn nhiều hơn nữa. Vì trong quá trình đi giải quyết hậu quả họ thấy xác của người Kinh và người dân tộc tương đương nhau !.
Nói về khu chứng tích nhà thờ Kon H'ring  bị lãng quên thì cũng chưa thật chính xác. Bởi ngay sau ngày thành lập lại tỉnh Kon Tum (1991) Bảo tàng tỉnh đã lên danh mục di tích trong đó có nhà thờ Kon H'ring  và hoàn chỉnh hồ sơ khoa học cho di tích : Khu chứng tích nhà thờ Kon H'ring từng bước thực hiện công tác tôn tạo. Bia tưởng niệm-khu chứng tích nhà thờ Kon H'ring được dựng lên, để tưởng nhớ đến linh hồn những người dân vô tội./.
 
 

Tác giả bài viết: Phan Thanh Bàng
Nguồn tin: Tạp chí Văn hóa - Thể thao & Du lịch tỉnh Kon Tum
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
 

Giới thiệu Kon Tum

Thăm dò ý kiến

Bạn cần gì ở Thư viện?

Tài liệu hoàn toàn mới.

Tài liệu đa dạng, sử dụng miễn phí.

Sử dụng các dịch vụ và tiện ích miễn phí

Tất cả các ý kiến trên




Thống kê

  • Đang truy cập: 6
  • Hôm nay: 448
  • Tháng hiện tại: 448
  • Tổng lượt truy cập: 916949

Kết nối Kon Tum

Trang nhất   Giới thiệu   Tin Tức   Đăng nhập thành viên   Bạn đọc góp ý